banner27
21 Eylül 2017 Perşembe

Avrupa ve ABD'nin Çilekleri Sason'dan

Serê Salê - Doline - Tar Kılukh

Sason’daki Kürtlerin, Arapların ve Ermenilerin iç içe kutladığı güzel bir bayram: Kürtçe “Serê Salê”, Arapça “Doline”, Ermenice “Tar Kılukh” …

13 Ocak 2015 Salı 18:43
Serê Salê - Doline - Tar Kılukh

 Sason’daki Kürtlerin, Arapların ve Ermenilerin iç içe kutladığı güzel bir bayram: Kürtçe “Serê Salê”, Arapça “Doline”, Ermenice “Tar Kılukh” … Yalnız günümüzde yavaş yavaş unutulmaya başlandı. Sadece geride yirmi yaşın üstündekilerin çocukluğundan geriye kalan anı ve anlatılardan başka pek bir şey kalmadı.  

Bugün batı dünyasında özellikle de ABD’de coşkuyla kutlanan “Cadılar bayramı”nın temelleri bu geleneğe dayanmaktadır. Coğrafyamızda pagan dönemden kalan en önemli inanışlardan biridir.  Hıristiyanlığın yayılmasıyla birlikte 7. yüzyılda papa Gregory, misyonerlerden yerel inanışları ve geleneklerini değiştirmelerini ister.  Coğrafyamızda pagan dönemden itibaren yeni yıla girmenin coşkusu tüm kültürleri etkisi altına almış ve böyle bir gelenek ortaya çıkmıştır.

Her yıl takvimler Ocak ayının 14’ünü gösterdiğinde bütün evlerde yeni bir yıla girmenin heyecanı ve hazırlıkları başlardı. Sason’daki bu geleneği Hasan Argunağa’dan dinleyelim:

“Çocukluğumda hem Sason'da, hem Sason-Kelhasan ve Sinemerg'de, hem Kozluk köyünde, kısacası bütün yöremizde o gün Ramazan veYA Kurban bayramı gibi evleri gezerdik. Bütün çocuklar evleri gezerken “Serê Salê, bine salê, Xwede kurik bide ve male” gibi gittikleri evin özelliklerine göre tekerlemeler söylerdik. Her evde ceviz, kuru üzüm, delikli şekerler, şaran, bastek vs. yiyecekleri “çeltik” dediğimiz özel torbamıza bırakırlardı. O zamanlar kimse naylon poşet taşımazdı.

En güzel ve yeni elbiselerimizi giyerdik. O gün evlerde de hazırlıklar yapılırdı. Yılbaşı akşamı, yani bugün gibi ayın 13'ünde karanlık bastıktan sonra köyün veya mahallenin çocukları bir araya gelip toplanır, ev ziyaretleri için hazırlığımızı yapardık. İki çeşit eğlence yöntemimiz vardı. Birisi uzun bir aba veya insanları gizleyecek büyük bir bez parçasını veya örtüyü kullanırdık. Kürtçede “Hesk” denilen, banyo yıkamalarında kullanılan büyük kepçe gibi bir nesne ile “kovik” denilen nesneyi birbirine (örtü ile) bağlardık. Bundan bir tilkinin başı gibi malzeme çıkardı. Tilkinin iki uzun kulağı için ise iki eski tahta-ağaçtan yemek kaşığını da dışarıdan bez örtü üzerinde açtığımız deliklerden geçirirdik. Hangi evin kapısını çaldığımızda küçük çocuklar korkudan ağlar veya sevinçten gülerdi. Biraz muziplikten sonra her ev bize kuru temel gıda maddesi, örneğin bulgur falan verirlerdi. Biz çocuklar, gece yarılarına kadar dolaşıp topladığımız bulgurları köy bakkalına satar, karşılığında ise delikli şeker, şeyhulislam denilen lokum veya harçlık olarak kullanacağımız para alırdık.

Bir diğer eğlencemiz “Pîrik û Kalik” denilen yaşlı nine ve dede kostümleriydi. Genel olarak ya beyaz yünden, ya da pıxerik denilen bacanın duman izlerinden sakal yapardık kendimize. Şaşık, egal, eski “silivanlı” denilen Diyarbakır şalvarları da kullanılırdı. Yılbaşı akşam yemekleri en çok sevdiğimiz yemeklerdi. “Kutlik” yemeklerine bir küçük çubuk bırakılırdı. Bu yılbaşı adeti ne Hıristiyanların, ne de başka bir inancın eseri değildir. Bir kültürel gelenektir. Ben hala 13 Ocaklarda o geleneği yaşatmaya çalışırım. Kapımı çalan ve kendilerince kostümler yapan çocukları sevindiririm. Hayırlı bir yıl dileğimle…”

Sasun.org

Silvanlı Çocukların "Serê Salê" Sevinci paylaşan: FerhatParlak21

Bu habere yorum yapan ilk siz olun!

  • Ad Soyad:

  • Yorum:

  •  

    @name x

  • UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve tamamı büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır. Ayrıca suç teşkil edecek hakaret içerikli yorumlar hakkında muhatapları tarafından dava açılabilmektedir.
    HAVA DURUMU
    Görüntülemek istediğiniz ili seçiniz:
    Sason'un en önemli kültür varlığı hangisi?

    EN ÇOK OKUNANLAR
    BUGÜN
    BU HAFTA
    BU AY
    EN ÇOK YORUMLANANLAR
    BUGÜN
    BU HAFTA
    BU AY
    KİM KİMDİR? Tümü
    SENDE YAZ
    Ziyaretçi Defteri
    Ziyaretçi Defteri

    Siz de yazmak istemez misiniz?

    Ziyaretçi Defteri
    ARŞİV